4C TIÊU CHUẨN KHI ĐÁNH GIÁ CHẤT LƯỢNG ĐÁ QUÝ TỰ NHIÊN
Nếu là một chuyên gia hoặc là dân sành đá quý thì chắc rằng bạn sẽ không lạ gì với tiêu chuẩn 4C dùng để đánh giá chất lượng của đá quý tự nhiên. Vậy 4C là gì? Và nó giữ vai trò gì trong ngành công nghiệp đá quý?
4C chính là Color – Cut – Carat – Clarity. Chính là 4 tiêu chuẩn cơ bản dùng để xác nhận viên đá thu được có phải là đá quý tự nhiên hay không; chất lượng và giá trị của viên đá đó như thế nào trong thị trường đá quý.

Color – Màu sắc
Màu sắc là yếu tố đánh giá cực kỳ quan trọng dùng để đánh giá chất lượng của bất cứ loại đá quý nào. Một viên đá có màu sắc đồng đều, không pha lẫn các màu sắc khác, màu sắc tinh khiết thì sẽ được đánh giá cao hơn. Ở một số loại đá quý tự nhiên, khi màu sắc càng đậm, càng rõ thì chất lượng càng cao.
Chất lượng màu sắc được đánh giá dựa vào 3 yếu tố: Gam màu, tông màu và độ bão hòa.
Hue – Gam màu
Là tiêu chí đầu tiên, chỉ ra màu sắc của viên đá thuộc màu sắc gì như xanh lá, xanh dương, đỏ,…
Tone – Tông màu
Đánh giá màu sắc thuộc tông màu tối hay tông màu sáng.
Saturation – Độ bão hòa
Độ bão hòa dùng để xác định mức độ tinh khiết của viên đá.
Cut – Cắt mài
Dạng cắt mài và hình dạng khi cắt của một viên đá cũng là tiêu chuẩn để đánh giá chất lượng của nó. Một mẫu khoáng vật sau khi được khai thác lên sẽ được cắt theo nhiều cách khác nhau theo nhu cầu của thị trường hay yêu cầu của người dùng. Thông thường, những viên đá được cắt mài theo dạng cân đối, có tổ chức và thể hiện được nhiều giác cắt thì được xem là đá quý chất lượng cao. Bởi vì các mặt giác cắt sẽ giúp viên đá phản xạ lại ánh sáng tốt hơn và làm nổi bật màu sắc của đá một cách tốt nhất.
Các dạng cắt mài thường thấy là pear, marquise, octagon, emerald, cushion, princess, heart, briolette, cabochon, millennium, concave,… Các dạng cắt mài cũng ảnh hưởng đến trọng lượng carat của viên đá.
Carat – Trọng lượng
Carat dùng để chỉ trọng lượng của viên đá. Theo phương pháp đo truyền thống thì 1 carat tương đương 0,2 gram; 1 điểm bằng 1/100 carat, ví dụ một viên đá quý bằng 0,75 carat.
Hai loại đá quý khác nhau có thể có kích thước giống hệt nhau nhưng carat khác nhau. Lý do là vì trọng lượng riêng thực tế của mỗi loại đá quý đều khác nhau.
Clarity – Độ tinh khiết
Một trong những yếu tố có thể đánh giá chất lượng viên đá quý chính là độ tinh khiết của nó. Viên đá có độ tinh khiết càng cao, càng trong thì giá trị càng lớn. Những viên đá quý tự nhiên thường chứa nhiều bao thể bên trong, bao thể có thể là dạng rắn, lỏng, dạng đa pha hoặc các khe nứt,… căn cứ vào lượng bao thể tồn tại trong viên đá mà đánh giá độ tinh khiết của nó như thế nào.
4C là những tiêu chuẩn cơ bản dùng để đánh giá giá trị của một viên đá quý tự nhiên cũng như phân biệt nó với những loại đá khác. Tuy nhiên, để có thể định giá chính xác cho một viên đá quý, người ta còn cần dựa vào rất nhiều yếu tố khác đi kèm.